O que falta

La Formalita/Xeral

Cousas que se pensan

O que falta

Carboeiro non está enteiro.

Coa desamortización de 1835-1836 marcharon os monxes e o mosteiro quedou baleiro.

Sen ninguén que o coidase, empezou o abandono. Cederon as cubertas, entrou a chuvia,

medrou a vexetación. E tamén chegou o expolio.

Foron desaparecendo pedras, sillares, columnas, pezas escultóricas. Unhas acabaron noutras construcións. Outras tiñan mercado.

Primeiro quedou baleiro. Despois empezaron a baleiralo.

Foto sacada de Internet sen autoría específica.

En 1957 alguén arrancou da portada dúas esculturas románicas do século XII: un Cristo en Maxestade e os símbolos de San Lucas e San Xoán.

Non sabemos quen foi. Nin como as levou. Sabemos que marcharon.

Saíron de Galicia, pasaron por mans privadas e en 1980 acabaron no Museu Frederic Marès de Barcelona, que as adquiriu sen saber que foran roubadas.

 PUBLICIDADE

Preme na imaxe para obter máis información do evento.

Carboeiro quedou aquí, sobre o Deza.

As pedras, alí.

E seguramente moitos nin sabiamos que faltaban.

Como se bota de menos algo que non sabiamos que perderamos?

Ata que apareceu unha carta.

Francisco Prado-Vilar investigaba outro expolio cando atopou un escrito de Filgueira

Valverde de 1957 denunciando a desaparición das dúas pezas.

Máis de sesenta anos despois, aquel papel non devolveu as pedras.

Devolveunos a falta.

E desde entón volvemos e miramos doutra maneira.

De tanto volver, acabamos sentíndoo noso?

Sabemos o camiño. Recoñecemos a sombra, o son da auga. Levamos a alguén e

dicimos:—Tes que ver isto.

E queremos atopalo enteiro.

Este ano chegou a boa noticia.

Case setenta anos despois, as dúas esculturas volveron a Galicia. Están no Museo das

Peregrinacións de Santiago, cedidas polo museo de Barcelona por dez anos prorrogables.

Tranquiliza sabelo.

Están preto. Podemos ir velas. Recoñecelas. Levar a alguén e dicir outra vez:—Tes que ver isto.

Pero despois volvemos a Carboeiro.

 PUBLICIDADE

Preme na imaxe para contactar connosco.

E xa non o miramos igual.

Non sabemos se unhas esculturas de oitocentos anos poden ou deben volver fisicamente ao lugar do que saíron. Hai conservación, seguridade e moitas cousas que pensar.

Pero a sensación queda. As pedras volveron.

Carboeiro segue aquí. E Carboeiro segue sen estar enteiro.

Pode algo volver e seguir faltando?

La Formalita existe en Ecos da Comarca para ofrecer unha maneira distinta de mirar o cotián: breve, elegante, con humor e pensamento; non para informar, senón para

interpretar; non para explicar, senón para mirar doutro xeito. ECOS DA COMARCA— 13

de setembro de 2026.

MÁIS ARTIGOS DE OPINIÓN DE LA FORMALITA:

• Cando todo asemella o mesmo... pero non: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-todo-asemella-o-mesmo-pero-non

• O valor do que non se debe perder: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-valor-do-que-non-se-debe-perder

• O cerebro humano non entende a escala, entende a historia: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-cerebro-humano-non-entende-a-escala-entende-a-historia

• Toda ponte cobra: https://www.ecosdacomarca.com/post/toda-ponte-cobra

• Cando prende, prende: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-prende-prende

• Cando o día vén encollido: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-o-d%C3%ADa-v%C3%A9n-encollido

• ¿Caíches?: https://www.ecosdacomarca.com/post/ca%C3%ADches

• Queridos Reis Magos: https://www.ecosdacomarca.com/post/queridos-reis-magos

• Grazas: https://www.ecosdacomarca.com/post/grazas

• Unha desfeita: https://www.ecosdacomarca.com/post/unha-desfeita

• A Terra Nai: https://www.ecosdacomarca.com/post/a-terra-nai

• Recende:https://www.ecosdacomarca.com/post/recende

• Á Feira: https://www.ecosdacomarca.com/post/%C3%A1-feira

• A cara que non somos: https://www.ecosdacomarca.com/post/a-cara-que-non-somos

• Estar sendo: https://www.ecosdacomarca.com/post/estar-sendo

• 8 de marzo: forma e cor: https://www.ecosdacomarca.com/post/8-de-marzo-forma-e-cor

• Onde comezan as mans: https://www.ecosdacomarca.com/post/onde-comezan-as-mans

• Auga: https://www.ecosdacomarca.com/post/_auga

• Un domingo de Ramos: https://www.ecosdacomarca.com/post/un-domingo-de-ramos

• Abades, un domingo de Pascua: https://www.ecosdacomarca.com/post/abades-un-domingo-de-pascua

• Memoria e innovación: https://www.ecosdacomarca.com/post/memoria-e-innovaci%C3%B3n

• Asegún...:https://www.ecosdacomarca.com/post/aseg%C3%BAn

• 26 de abril: https://www.ecosdacomarca.com/post/26-de-abril

• Trevos de catro follas: https://www.ecosdacomarca.com/post/trevos-de-catro-follas

• Hai cousas que volven... e outras que cambian: https://www.ecosdacomarca.com/post/hai-cousas-que-volven-e-outras-que-cambian

• Memoria nas letras: https://www.ecosdacomarca.com/post/memoria-nas-letras

• Anduriña: https://www.ecosdacomarca.com/post/anduri%C3%B1a

• Entre tratos: https://www.ecosdacomarca.com/post/entre-tratos

• Non só para o verán: https://www.ecosdacomarca.com/post/non-s%C3%B3-para-o-ver%C3%A1n

• Pequenas cousas: https://www.ecosdacomarca.com/post/pequenas-cousas

• A Luz: https://www.ecosdacomarca.com/post/a-luz

• O esforzo invisible: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-esforzo-invisible

• A Esperanza: https://www.ecosdacomarca.com/post/a-esperanza

• O Froito: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-froito

• Patria: https://www.ecosdacomarca.com/post/patria

• Entendérmonos: https://www.ecosdacomarca.com/post/entend%C3%A9rmonos

• As primeiras veces: https://www.ecosdacomarca.com/post/as-primeiras-veces

• O Peregrino: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-peregrino

• Aquí seguimos: https://www.ecosdacomarca.com/post/aqu%C3%AD-seguimos

• Facer nada: https://www.ecosdacomarca.com/post/facer-nada

• Mirar aos lados: https://www.ecosdacomarca.com/post/mirar-aos-lados