A cara que non somos
- ecosdacomarca
- hace 6 horas
- 3 Min. de lectura
La Formalita/Xeral
Cousas que se pensan
A cara que non somos
As máscaras, en Galicia, sempre estiveron ligadas á festa.
Cando o frío xa separa ás persoas, o Entroido serve para volver a xuntalas e poñer o
mundo do revés durante uns días.
Ese desorde non sempre resultou cómodo para a autoridade e para a relixión: demasiado
ruído, demasiado corpo, demasiada liberdade. Tentouse acoutalo. Ao final quedou
situado xusto antes da Coresma, como un exceso tolerado antes da disciplina e do
silencio.
¿Por qué houbo sempre que poñerlle límites á festa?
Na Comarca a intención de pecar de gula non se confesaba co cura, senón co médico.
Avisábase do Entroido que viña para que fose él quen calibrase a penitencia do corpo.
Publicidade
Cando aparece a máscara, peza central, faino como unha figura con función ritual que
vén de antigo. Xa na Idade Media aparece documentada en Galicia como parte do
Entroido, e ten raíces máis fondas nos ritos de inverno europeos. Ao cubrila, quen a leva
deixa de ser individuo para actuar no nome da comunidade. A máscara non ocultaba:
autorizaba. Permitía facer cousas prohibidas o resto do ano —ridiculizar, sancionar,
perseguir, poñer o mundo do revés— sen consecuencias persoais.
Cubrir a cara significaba deixar de ser “alguén” para converterse en función. Non falaba a
persoa, falaba a comunidade. Por iso estas figuras exerceron sempre un poder temporal,
limitado e aceptado por todos.
¿Qué ocorre cando a comunidade precisa falar sen nome propio?
Publicidade/DOAZÓN PARA ECOS DA COMARCA
Mais non todas as terras viviron o Entroido do mesmo xeito.
Na nosa Comarca, a máscara foi cedendo espazo ao disfrace, a formas chegadas de
fóra, máis lixeiras, máis visibles, ás veces importadas. O rito suavizouse. A transgresión
tomou outros camiños.
Aquí, a verdadeira forza non estivo tanto en tapar a cara como en tomar a palabra.
Na palabra improvisada, afiada e pública, que se ergue na rúa e pon nomes, culpas e
risas diante de todos. Nesa escena extraordinaria onde o corpo non se oculta, pero a voz
se transforma. Onde a orde tamén se suspende, non coa máscara, senón coa
intelixencia, coa retranca, coa memoria compartida.
A arte da Comarca —na madeira, no coiro, no metal ou no tecido— estivo sempre ao
servizo do uso. E tamén a palabra: feita para durar o tempo xusto, para golpear sen ferir,
para dicir o que non se di o resto do ano. Aquí a forma nunca se separou da vida.
Publicidade
E por iso a festa non desaparece:
ás veces é máscara e carreira.
Outras, palabra improvisada ou vermú compartido.
Xa non sempre hai disfrace, pero segue habendo corpo, rúa e comunidade.
Hai festas para estar dentro.
Esta é para fóra.
¿Que nos leva, cada ano, a saír ao frío e mostrarnos así?
La Formalita existe en Ecos da Comarca para ofrecer unha maneira distinta de mirar o
cotián: breve, elegante, con humor e pensamento; non para informar, senón para
interpretar; non para explicar, senón para mirar doutro xeito. ECOS DA COMARCA— 15
de febreiro de 2026.
MÁIS ARTIGOS DE OPINIÓN DE LA FORMALITA:
Cando todo asemella o mesmo... pero non: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-todo-asemella-o-mesmo-pero-non
O valor do que non se debe perder: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-valor-do-que-non-se-debe-perder
O cerebro humano non entende a escala, entende a historia: https://www.ecosdacomarca.com/post/o-cerebro-humano-non-entende-a-escala-entende-a-historia
Toda ponte cobra: https://www.ecosdacomarca.com/post/toda-ponte-cobra
Cando prende, prende: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-prende-prende
Cando o día vén encollido: https://www.ecosdacomarca.com/post/cando-o-d%C3%ADa-v%C3%A9n-encollido
Queridos Reis Magos: https://www.ecosdacomarca.com/post/queridos-reis-magos
Unha desfeita: https://www.ecosdacomarca.com/post/unha-desfeita
A Terra Nai: https://www.ecosdacomarca.com/post/a-terra-nai
